برنج‌کاران ژاپنی در گریز از مصرف سموم شیمیایی به شیوه‌ای جالب رو آورده‌اند. آنها برای مقابله با علف‌های هرز و حشرات و آفات از جوجه‌اردک‌ها استفاده می‌کنند که شیوه‌ای نه تنها موثر بلکه طرفدار محیط زیست نیز هست.

مردم هر منطقه‌ بنا به ویژگی‌های اقلیمی خود، موسیقی، شعر، ترانه، نقاشی، حتی هنرهای تجسمی مخصوص به خود را دارند. ودر مناطق مختلف ایران، هر قوم و طایفه‌ای بسته به موقعیت اقلیمی خود هنر خاص خود را آفریده است.
در شمال ایران، با وجود داشته‌های هنری متفاوت موسیقی‌ها و آواهایی شنیده می‌شود که هر کدام مخصوص روزهای خاصی است. موسیقی شالی یا آواهایی که شالیکاران در مزارع می‌خوانند در حقیقت اگر به دقت شنیده و بررسی شود و با کلید‌واژگان آن را رهگیری کرد می‌توان به‌راحتی مردمی را دید که خودِ درونی و خستگی‌ناپذیرشان را در کوتاه‌بلندی هجاهای موسیقی تکرار و تصویر می‌کنند.

«بجار»(برنج‌زار) قرن‌هاست که دست‌ها و پاهای مردمی را حس و لمس می‌کند که در درون آن زندگی می‌کنند،‌ به زندگی عشق می‌ورزند و رد هستی را در قطره‌های گل‌آلود شالیزار دنبال می‌کنند.برنجکاری یا حتی بجارداری در گذشته گیلان از شغل‌های آب‌ونان‌دار بود. هر کس که قطعه زمینی داشت، می‌توانست به دارایی‌اش فخر بفروشد و به آن ببالد. شاید همین اهمیت و نگاه است که برنج هنوز از دارایی‌های مردم خطه شمال( گیلان و مازندران) محسوب می‌شود؛ سوا از آنکه برنج اکنون یکی از اقلام استراتژیک هم به شمار می‌آید.

امروزه گرچه برخی از وسایل صنعتی و مدرن رد پای شالیکار را پر کرده‌اند، اما همراه رنج و خستگی شالیکاران هنر هم تبلور یافته بود،‌‌ آن هم هنر آسمانی، هنر موسیقی. موسیقی شالیزار موسیقی سبز، خیس و نمناک است. می‌توان با موسیقی‌اش کار کرد، شخم زد، نشاءو درو کرد و خلاصه زندگی کرد. به همین دلیل موسیقی در شالیزار جاری می‌شود و به‌همراه خیش‌وخاش داس(داهره) ملودی‌ای جاری می‌شود که به شالیکاران آرامش می‌دهد و سختی آنها را به آرامش و راحتی مبدل می‌سازد.

در شعر شالی عاد‌ت‌های بومی، محلی و باورها و دلمشغولی‌های آنها را می‌توان دید. دوست داشتن‌ها، دشمنی‌ها، جاها و مکان‌ها به وضوح دیده می‌شوند. کسی که شالیکار نیست،گالش یا دامدار است، فرقش با شالیکار مشخص است. اتفاقا در شعر هم این تفاوت‌ها بروز می‌یابد.

در شعرهای گیلانی‌ها البته بیجار و برنجکاری بیشتر نمود دارد و شاعران بومی گیلان این ویژگی را صریح‌تر بیان می‌کردند:

بیجارونه همه «مولایی» کارم/ امید بر خانه کبلایی دارم/ اخر کبلایی لاکوچنگ بیارم/ خیال کونوم که دنیاره مودارم(همه برنجزارها را مولایی- نام نوعی برنج- می‌کارم/ همه امیدم به خانه کربلایی است/ اگر با دختر کربلایی ازدواج کنم/ انگار دنیا را به من داده‌اند.)

سیاهکشان، روستایی در ۲۵ کیلومتری جنوب بخش رحیم‌آباد از توابع شهرستان رودسر در ناحیه کوهپایه‌ای منطقه اشکورات سفلی در استان گیلان قرار داره.
این روستا از شمال به روستای پلام، از جنوب به روستای دیورود (رودسر)، از شرق به روستای نیلو و از غرب به دیواره صخره‌ای محدود می‌شه.
رودخانه پلرود از وسط این روستا می‌گذره و آن را به دو قسمت تقسیم می‌کنه که توسط یک پل به هم وصل می‌شوند، قسمت شرقی رودخانه در تقسیمات کشوری با اسم «سیاهکشان» و قسمت غربی رودخانه با اسم «نیلو پردسر» نامیده شده. ولی در مجموع به اسم سیاهکشان شناخته شده‌اند. دو قسمت شرقی و غربی رودخانه خود به دو قسمت بالا محله (جٌر محله) و پایین محله (جیر محله) تقسیم شده است.
شغل مردم روستا کشاورزی، دامپروری و به تازگی پرورش مرغ و ماهی می‌باشد.
از نکات قابل توجه سیاهکشان وجود چشمه آب معدنی در فاصله ۱ کیلومتری جنوب روستا (به سمت روستای دیورود) می‌باشد که برای درمان درد معده مفید بوده و افراد زیادی برای مصرف آن از مناطق اطراف به آنجا می‌روند. راه قدیمی رحیم آباد به اشکورات (چارودار راه) از کنار رودخانه پلرود و وسط روستا عبور کرده.
قسمت صخره‌ای پلام تا سیاهکشان این راه و دست نوشته‌های باقی مانده از دوران قدیم بر روی صخره‌های آن قابل توجه می‌باشد.

************

کشت برنج یکی از صنایع اقتصادی میباشد که از قدیم از نسلی به نسل دیگر به یادگار مانده است و به عنوان یک صنعت قدیمی و همچنین از نظر اقتصادی از اهمیت بسزائی برخوردار میباشد

نشا کاری یکی از مراحل کشت برنج است. در این مرحله نشا (جوانه برنج) که پیش از این در خزانه آماده شده را به زمین اصلی انتقال می دهند. نشاکاری معمولا توسط زنان کشاورز انجام می شود.

ازجمله باور های مردم سرزمین گیلان وهمچنین مازندران مربوط به مرغنه(تخم مرغ) می باشد.یکی از این باورها ارتباط با چشم زخم دارد.

به عنوان مثال اگر کسی دچار مرضی(غالبا سرماخوردگی) شود در باور ما به علت حسناتی که دارد به او چشم زخم زده اند در این زمان شخصی نام تمام افرادی را که در طی چند روز اخیر او را دیده اند را بر روی تخم مرغ می نویسد و به ازای هر اسم خطی بر روی تخم مرغ میکشد .بعد از آن دو سکه را در دو طرف مرغنه قرار می دهند و پس از آن نام تمام افرادی را که در هنگام خط کشیدن برده شد تکرار می کنند و به ازای عر اسم بوسیله سکه ها مرغنه را فشار می دهند.پس از اینکه تخم مرغ شکست مشخص می شود که چه کسی به بیمار چشم زخم زده است پس از آن خاک زیر پایش را و یا نخی از لباسش را آتش می زنند تا چشم زخم بی اثر گردد.

همچنین در فرهنگ عامه‌ی گیلانی‌ها ده‌ها چیستان و ضرب‌المثل و کنایه برای تخم‌مرغ وجود دارد، مثلاً: «فل پوشت مورغانه پیدا کودن» (زیر توده‌های شلتوک تخم‌مرغ پیدا کردن) که خوش‌شانسی و خوش‌بیاری را تداعی می‌کند.

گیلانی‌ها خورشت «باقلا قاتوق» بدون تخم‌مرغ را توهین به خود حساب می‌کنند و برایش شعری بدین مضمون دارند: «باقلا قاتوق بی‌مرغانه/ هفتا الاغ تی مهمانه» (خورشت باقلی بدون تخم‌مرغ/ هفت الاغ مهمان توست). در گذشته در ایام عید نوروز یکی از بازی‌های متداول در هر کوی و برزن در سرتاسر گیلان «مورغانه جنگ» (جنگ تخم‌مرغ) بود.

ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺘﻦ از ﻻرﯾﺨﺎﻧﯽ و ﭼﺎک دﺷﺖ ﺑﻪ دﯾﻠﻤﺎن ﻣﯽ رﺳﯿﻢ . در اﺑﺘﺪای دﯾﻠﻤﺎن ﺗﺎرﯾﺦ ، اﺳﻄﻮره و اﺻﺎﻟﺖ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل اﻧﺴﺎن ﻣﯽ آﯾﺪ . دﺷﺖ ﺗﭙﻪ ﻣﺎﻫﻮری ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ اﺳﺘﭗ ﮐﻮﻫﯽ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﻮﺗﻪ ﻫﺎی ﺗﯿﻐﻪ دار ( زرﺷﮏ ، زاﻟﺰاﻟﮏ ، ﮔﻮن و آﻟﻮﭼﻪ ﮐﻮﻫﯽ ) و ﻣﺰارع ﮔﻨﺪم ﭘﻮﺷﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ، ﻧﻮازﺷﮕﺮ ﭼﺸﻤﺎن ﺣﯿﺮت زده ﻧﺎﻇﺮ ره ﺧﺴﺘﻪ اﺳﺖ .  ﻣﺴﯿﺮ ﺳﯿﺎﻫﮑﻞ ﺑﻪ دﯾﻠﻤﺎن آﺳﻔﺎﻟﺘﻪ و ﮐﯿﻔﯿﺖ آن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺟﺎده ﻫﺎی ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺎزدﯾﺪ ﺷﺪﺑﺴﯿﺎر ﻋﺎﻟﯽ اﺳﺖ .   

ﺷﻬﺮ دﯾﻠﻤﺎن ، ﭘﺲ از روﺳﺘﺎی اﺳﭙﯿﻠﯽ ﻗﺮار دارد . ﻇﺎﻫﺮ اﺳﭙﯿﻠﯽ ﮔﻮاﻫﯽ ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ در دﻫﻪ ﻫﺎی اﺧﯿﺮ از رﺷﺪ ﺑﯿﺸﺘﺮی ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮده اﺳﺖ . ﻋﻠﺖ اﯾﻦ رﺷﺪ واﻗﻊ ﺑﻮدن در ﭼﻬﺎر راه ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺳﯿﺎﻫﮑﻞ ، دﯾﻠﻤﺎن رودﺑﺎر و رودﺳﺮ اﺳﺖ . ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد دو ﻧﻘﻄﻪ آﺑﺎد ﺳﯿﺎﻫﮑﻞ در آﯾﻨﺪه ﺑﺴﯿﺎر ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻣﺘﺼﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ . در اﺳﭙﯿﻠﯽ ﻣﯿﺪان ﮐﻮﭼﮑﯽ وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﻣﺤﻞ ﺗﻮﻗﻒ ﻣﺎﺷﯿﻦ ﻫﺎی ﮐﺮاﯾﻪ ، ﻣﺴﺎﻓﺮﯾﻦ وﮔﺮدﺷﮕﺮان اﺳﺖ . دور ﺗﺎ دور ﻣﯿﺪان اﻧﻮاع ﻣﻐﺎزه از ﺧﻮاروﺑﺎر آﻣﯿﺨﺘﻪ ﺑﺎ ﻣﯿﻮه ﺗﺎ ﺧﺮازی ﻫﺎی ﻫﻤﻪ ﺟﻮر آﺟﯿﻞ ، ﻗﺼﺎﺑﯽ ، ﺗﻌﻤﯿﺮﮔﺎه ﻣﺎﺷﯿﻦ ، ﺗﻌﻮﯾﺾ روﻏﻨﯽ و ﭘﻤﭗ ﺑﻨﺰﯾﻦ ﺑﺴﯿﺎرﻓﻌﺎل و ﭘﺮ روﻧﻖ ﻫﺴﺘﻨﺪ .      

در ارﺗﻔﺎع 1466 ﻣﺘﺮی ازﺳﻄﺢ درﯾﺎ ﺑﻪ ﺣﻤﺎم ﻗﺪﯾﻤﯽ دﯾﻠﻤﺎن ﻣﯽ رﺳﯿﻢ . اﯾﻦ ﺣﻤﺎم دارای 3 ﮔﻨﺒﺪ اﺻﻠﯽ و دو ﮔﻨﺒﺪ ﮐﻮﭼﮏﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﭼﻨﺪ ﻧﻮرﮔﯿﺮ ﭘﻮﺷﺎﻧﯿﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ. ﺑﻘﻌﻪ آﻗﺎ ﺳﯿﺪ اﺣﻤﺪ در دﻫﮑﺪه دﯾﻠﻤﺎن ﺑﺎﻻی ﺗﭙﻪ ﻗﺮار دارد . ﮐﻪ از ﮐﻨﺎرﺣﻤﺎم ﺑﺎ راﻫﯽ ﺑﺎرﯾﮏ ﺑﻪ آن ﻣﯽ رﺳﯿﻢ . در ﻣﺠﺎور ﺑﻘﻌﻪ و ﻣﺘﺼﻞ ﺑﻪ آن ﻣﺴﺠﺪ دﯾﻠﻤﺎن ﻗﺮار دارد . در زﻣﺎن ﺑﺎزدﯾﺪ اﻣﮑﺎﻧﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ ﻧﺪاﺷﺖ . (ﺗﺎزه ﺳﺎﺧﺖ ﺑﻮد و درﺑﺶ ﺑﺴﺘﻪ) . ﭘﺲ از ﻣﯿﺪان ﻗﺪس دﯾﻠﻤﺎن  ﺷﻬﺮداری و ﺟﻬﺎد ﮐﺸﺎورزی ﻗﺮار دارﻧﺪﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ روﺳﺘﺎی ﺑﺎﺑﺎ وﻟﯽ ﺑﺮﺳﯿﻢ. در ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮ 48 ﺟﺎده ﺳﯿﺎﻫﮑﻞ - دﯾﻠﻤﺎن ﺑﻪ دوراﻫﯽ ﻣﯽ رﺳﯿﻢ ﮐﻪ از ﺳﻤﺖ ﭼﭗ ﺑﻪ ﺑﻘﻌﻪ ﻣﺘﺒﺮﮐﻪ ﺣﻤﯿﺪه ﺧﺎﻧﻢ راه دارد ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﻘﻌﻪ ﺑﺎﺑﺎوﻟﯽ. ﺑﻘﻌﻪ ﺑﺎﺑﺎوﻟﯽ ﯾﺎ ﻣﺪﻓﻦ ﻗﺎدر ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ ﺑﻌﺪ از ﺑﻘﻌﻪﮐﻮﻫﯽ ﻗﺮار دارد ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ از آن ﭘﯿﺎده رﻓﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ آﺑﺸﺎر ﺑﺎﺑﺎوﻟﯽ رﺳﯿﺪ .   

ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮐﻮﻫﭙﺎﯾﻪ ای دﯾﻠﻤﺎن ﺑﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ 88 ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮ از ﻣﺮﮐﺰ اﺳﺘﺎن و 25 ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮ از ﺳﯿﺎﻫﮑﻞ ﺑﺎ ﺳﻄﺢ ﺑﻨﺪی ﻣﻠﯽ در زﻣﯿﻨﯽ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺗﻘﺮﯾﺒﯽ 100 ﻫﮑﺘﺎر در ﺣﻮزه ﮐﻮﻫﭙﺎﯾﻪ – ﮐﻮﻫﺴﺘﺎن ﺑﺎ ﺟﺎذﺑﻪ ﯾﯿﻼﻗﺎت زﯾﺒﺎ ﺑﺎ ﺟﺎذﺑﻪ ﻫﺎی ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺟﺰء ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺼﻮب ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﯿﺮاث ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ، ﮔﺮدﺷﮕﺮی و ﺻﻨﺎﯾﻊ دﺳﺘﯽ اﺳﺘﺎن ﮔﯿﻼن اﺳﺖ .

اسپیلی از 150 سال پیش مسکونی شده است . در آن زمان زمین‌های این روستا از سوی آقا میرصادق لاهیجانی وقف خانه‌سازی مردم شد و در پی آن مردم به این منطقه آمده و در مدت کوتاهی این روستا به خان‌نشین سیاهکل و دیلمان تبدیل شد . امروزه در این منطقه اقوام دیلمی زندگی می‌کنند . زبان دیلمی در این منطقه رایج است . زبان دیلمی یکی از گویش‌های زبان پهلوی یا بقول دکتر یارشاطر مادی می‌باشد مردم اسپیلی شیعه مذهب اند .

 چشمه های طبیعی آبگرم یکی از زیباترین و در عین حال اعجاب برانگیزترین جلوه های طبیعی گیلان بوده که مقصدی زیبا و سحر انگیز برای گردشگران است 

در گیلان  چشمه های  آبگرم معدنی زیادی وجود دارد که عموما حرارت آنها بیش از 30درجه سانتیگراد است.در مورد علت گرمی این گونه چشمه ها،دانشمندان بر این عقیده اند که عبور آب از اعماق زمین سبب گرم شدنش می گردد و از شکافهای زمین به صورت چشمه های گرم معدنی بیرون می آید و هر قدر آب از عمق بیشتری بجوشد،دمای آن به طوری که یک چشمه معدنی از عمق سه هزار متری زمین بالا بیاید آب آن دارای حرارت آبجوش یعنی یکصد درجه سانتیگراد خواهدبود.

آبگرم علی داشی  را میتوان یکی از زیباترین جلوه های طبیعی گیلان  نام برد ،این آبگرم در روستای سرسبز گیلده در فاصله 30 کیلومتری از بندر آستارا در غرب این شهر قرار گرفته است . که هر ساله میزبان تعداد زیادی از بازدید کنندگان و علاقه مندان به طبیعت می باشد .